Direct naar (in deze pagina): inhoud, zoekveld of menu.

  • Download PDF

15 Hoofdvaarwegennet

Omschrijving van de samenhang in het beleid

Op dit artikel worden de producten op het gebied van Rijksvaarwegen verantwoord. Dit betreft de onderdelen verkeersmanagement, beheer en onderhoud, aanleg en verkenning en planstudie. De doelstellingen van het onderliggende beleid zijn terug te vinden in de begroting 2007 van Verkeer en Waterstaat (XII) en vinden hun oorsprong in de Nota Mobiliteit.

Het productartikel Hoofdvaarwegennet is gerelateerd aan de volgende beleidsartikelen:

• artikel 33: het verkleinen van veiligheidsrisico’s;

• artikel 34: betrouwbare netwerken en acceptabele reistijden realiseren;

• artikel 35: mainports en logistiek/het versterken van de Nederlandse Mainports en het realiseren van een efficiënt goederenvervoersysteem en luchtvaartbestel, binnen randvoorwaarden voor geluid, veiligheid, leefbaarheid en ruimtelijke ordening;

• artikel 36: een schoner, zuiniger en stiller verkeer en vervoer realiseren.

Tabel budgettaire gevolgen van de uitvoering

Overzicht van budgettaire gevolgen van uitvoering (x € 1 000)
15. Hoofdvaarwegennet2005200620072008200920102011
Verplichtingen 601 559475 974541 957586 759618 794723 141
Uitgaven590 786567 966516 586524 861581 120639 437711 146
15.01 Verkeersmanagement95 36571 96072 90675 13881 67882 39572 836
15.01.01 Basispakket Verkeersmanagement95 36571 96072 90675 13881 67882 39572 836
15.02 Beheer en onderhoud417 890334 634327 626337 467381 762374 421372 643
15.02.01 Basispakket B&O hoofdvaarwegen303 382187 259197 693206 057236 738239 822341 621
15.02.02 Servicepakket B&O hoofdvaarwegen62 68734 24825 74825 74825 74825 74825 748
15.02.04 Groot var. onderh.hoofdvaarwegen51 821113 127104 185105 662119 276108 8515 274
15.03 Aanleg en planstudie na tracébesluit71 721123 54588 51878 07085 58479 68590 051
15.03.01 Realisatieprogramma Hoofdvaarwegen59 325115 03066 51345 02936 60732 85734 629
15.03.02 Planstudieprogramma na tracébesluit12 3968 51522 00533 04148 97746 82855 422
15.05 Verkenning en planstudie voor tracébesluit5.81037 82727 53634 18632 096102 936175 616
15.05.01 Verkenningen3626 3556 1797 5187 9037 9078 425
15.05.02 Planstudieprogramma voor tracébesluit5 44831 47221 35726 66824 19395 029167 191
Van totale uitgaven:       
– Apparaatsuitgaven 000000
– Agentschapsbijdrage 340 674325 926336 718386 796416 662469 096
waarvan 15.03 Aanleg en planst.na tb. 20 06812 13612 18313 5909 49211 380
– Restant 227 292190 660188 143194 324222 775242 050
15.09 Ontvangsten 20 74812 52311 62311 92313 3230



kst99346_2_06.gif

15.01 Basispakket verkeersmanagement

Motivering

Activiteiten rond verkeersmanagement worden uitgevoerd om een vlotter en veiliger scheepvaartverkeer op het hoofdvaarwegennet te realiseren.

Producten

Basispakket Verkeersmanagement Hoofdvaarwegen

Bij verkeersmanagement gaat het met name om de volgende activiteiten:

• verkeersbegeleiding, bediening van objecten en vaarwegmarkering;

• monitoring en informatieverstrekking;

• vergunningverlening en handhaving;

• crisisbeheersing en preventie.

Meetbare gegevens

Basispakket verkeersmanagement

Ten aanzien van verkeersmanagement is er het volgende areaal:

 Areaaleenheid
VerkeersmanagementBegeleide vaarweg in km1 372,5
 Bediende objecten in aantallen108

Voor het jaar 2007 gelden de volgende prestatieafspraken:

BasispakketPrestatie-indicatorEenheidWaarde 2007
VerkeersmanagementDe bedieningstijden van de sluizen en beweegbare bruggen voldoen aan de streefwaarden bedieningstijden beroepsvaart en de richtlijnen bedieningstijden voor de recreatievaart (BPRW 2005–2008).% waaraan voldaan wordt aan afgesproken bedieningstijden100%

BasispakketAreaaleenheidOmvangTarief (x € 1 000)Totaalbudget 2007 (x € 1 000)
VerkeersmanagementBegeleide vaarweg in km1 372,58,0010 980
 Bediende objecten108573,3961 926

15.02 Beheer en Onderhoud

Motivering

Beheer en onderhoud wordt uitgevoerd om het hoofdvaarwegennetwerk in een dusdanige staat te houden dat noodzakelijk is voor het vervullen van de primaire functie: het faciliteren van vlot, veilig, duurzaam en comfortabel vervoer van goederen.

Producten

Basispakket Beheer en onderhoud

Een absolute voorwaarde voor het optimaal gebruiken van het vaarwegennet is de betrouwbaarheid van de infrastructuur van de vaarwegen (baggeren), kunstwerken en verkeersvoorzieningen. Deze kan alleen worden gegarandeerd indien de infrastructuur preventief beheerd en onderhouden wordt. Daarnaast vindt correctief onderhoud plaats, waarbij de beheerder geconfronteerd kan worden met onverwacht functieverlies en de gebruiker ongewild minder service kan worden geboden (stremmingen, beperkingen).

Zowel preventief als correctief onderhoud valt onder het basispakket.

Servicepakket Beheer en onderhoud

Overdracht Brokx-Nat

De nog over te dragen vaarwegen in het kader van Brokx-nat zijn in beeld gebracht in een eindbalans op basis waarvan de Tweede Kamer in 2002 is geïnformeerd hoe dit proces zal worden afgerond ( TK 28 600 XII, nr. 17). Bij elke overeenstemming over de overdracht wordt apart bezien of de overdrachtsovereenkomst kan worden gesloten. In 2005 is reeds een aantal overdrachten aan provincies gerealiseerd.

Fries-Groningse kanalen

De Rijksbijdrage voor het onderhoud van de Fries–Groningse kanalen is vastgelegd in een convenant dat gesloten is met de provincies Friesland en Groningen. De bijdrage betreft de vaarweg Lemmer–Delfzijl alsmede het van Harinxmakanaal en het Winschoterdiep. De Rijksbijdrage is in de negentiger jaren vastgesteld op basis van een preventief onderhoudsniveau (geen achterstalligheid). Naar aanleiding van het rapport Commissie-Brinkman «Anders gestuurd, beter bestuurd» is er een advies om het Harinxmakanaal en het Winschoterdiep te financieren via het provinciefonds. Voor de vaarweg Lemmer–Delfzijl als onderdeel van het Hoofdvaarwegennet wordt in 2006 een studie gedaan naar de meest gunstige beheervorm waarbij het gedachtengoed van de commissie Brinkman (vereenvoudiging) gekoppeld wordt aan de beheerswensen van de noordelijke provincies.

Groot variabel onderhoud

Plan van Aanpak Beheer en onderhoud

De ontwikkeling van de budgetten voor beheer en onderhoud heeft in het verleden geen gelijke tred gehouden met de kosten van beheer en onderhoud. Ongewild heeft dit geleid tot een geleidelijke overgang van preventief naar correctief onderhoud, waarbij geprioriteerd is naar vaarwegklasse. In het hoofdlijnenakkoord is daarom bij de begroting 2004 besloten tot een impuls aan Beheer en Onderhoud Rijkswaterwegen (zie hiervoor het «Plan van Aanpak Beheer & Onderhoud», gevoegd bij de begroting 2004). Om verkeersoverlast zo veel mogelijk tot een minimum te beperken, zullen de werkzaamheden goed afgestemd worden, zowel onderling als met werkzaamheden die voortkomen uit het aanlegprogramma alsmede met werkzaamheden vanuit hoofdwatersystemen. Als Bijstuk bij deze begroting is opgenomen de zogeheten Mid Term Review Beheer en Onderhoud.


Aan het plan van aanpak zijn de beheer en onderhoudactiviteiten in het kader van de Motie Gerkens toegevoegd. De volgende onderhoudsprojecten worden versneld gerealiseerd:

• Renovatie van de Grote Kolksluis bij Zwartsluis;

• Renovatie van het betonwerk van de Beatrixsluis;

• Baggeren van de Lek tussen Vianen en Ameide;

• Baggeren van de Nieuwe Merwede.

In 2007 wordt gewerkt aan het opstellen van een programma van groot variabel onderhoudactiviteiten voortvloeiend uit de Nota Mobiliteit. Dit programma loopt vanaf 2011 en volgt het plan van aanpak dat tot en met 2010 loopt. De uitwerking van het programma kan in de ontwerpbegroting 2008 leiden tot reallocatie van de onderhoudsmiddelen.

Meetbare gegevens bij Beheer en onderhoud hoofdvaarwegen

 Areaaleenheid
Beheer, onderhoud en ontwikkelingVaarweg (in km)4 378

Basispakket beheer en onderhoud hoofdvaarwegennet

Voor het jaar 2007 gelden de volgende prestatieafspraken:

BasispakketPrestatie-indicatorEenheidWaarde 2007
Beheer en OnderhoudDe toegangsgeulen zeehavens voldoen aan de normen voor het vaarwegprofiel% van het aantal dagen.95
 De vaarwegmarkeringen op de Noordzee, havenaanloopgebieden, Westerschelde en de Waddenzee voldoen aan de IALA-normen en op de binnenwateren aan de SIGNI-nor- men t.a.v. functionaliteit en beschikbaarheid.%100
 De vaarwegmarkering op hoofdvaarwegen en overige vaarwegen dat voldoet aan nor- men, is even veel of meer dan dat in 2005.%85

BasispakketAreaaleenheidOmvangTarief (x € 1 000)Totaalbudget 2007 (x € 1 000)
Beheer en onderhoudVaarweg4 37845,2197 693

Groot variabel onderhoud

Het plan van aanpak voor het inlopen van achterstallig onderhoud heeft ook betrekking op de Hoofdvaarwegen. In het plan van aanpak voor het inlopen van achterstallig onderhoud zijn voor de Hoofdvaarwegen de volgende projecten genoemd.

ProjectenUitvoeringsperiode
Amsterdam Rijnkanaal/Lek baggeren en renoveren sluizen en oevers2005–2008
Amsterdam–Lemmer/IJsselmeer2004–2009
Baggeren IJssel2008–2010
Vervanging vaartuigen2006–2010
Kanaal Gent–Terneuzen, baggeren en oevers2004–2010
Maas: baggeren en kunstwerken2004–2010
Noordzeekanaal baggeren2004–2009
Rotterdam–België/Zeeland: renovatie o.a. Volkeraksluizen en baggeren2005–2010
Rotterdam–Duitsland: baggeren en oevers2005–2009
Wrakkenberging2009–2010
Natte bruggen2004–2010

15.03 Aanleg en planstudie na tracébesluit

Motivering

Onder dit programma vallen alle activiteiten die noodzakelijk zijn voor de aanleg- en planstudie activiteiten bij het hoofdvaarwegen netwerk nadat het tracébesluit genomen is.

Producten

Realisatieprogramma hoofdvaarwegen

Op dit hoofdproduct worden de uitgaven verantwoord die samenhangen met de realisatie van aanleg hoofdvaarweg projecten.


Naar verwachting zijn de volgende projecten in 2007 gereed:

• de verbreding van de toegang naar de Beatrixsluis in het Lekkanaal;

• de brugverhogingen voor vierlaags containervaart op de Maas te Roosteren en Echt;

• In het kader van het amendement Gerkens worden op diverse locaties in Nederland lig- en auto afzetplaatsen gerealiseerd;

• Daarnaast wordt in het kader van het amendement Gerkens de verdieping van de Waal naar 2,80 m bij Overeengekomen Lage Rivierafvoer (OLR) versneld gerealiseerd.

Ten opzichte van de begroting 2006 is bij enkele projecten sprake van mutaties. Deze zijn per project opgenomen en toegelicht in het MIT-projectenboek.

Planstudieprogramma na tracébesluit

Er zijn drie projecten die in de planstudiefase zitten en waarvoor een tracébesluit is genomen. De budgetten die hier zijn opgenomen zijn benodigd voor de planstudies plus de uitvoering van de projecten. Het betreft de volgende projecten:

• Maasroute, modernisering fase 2;

• Sluis Ternaaien;

• Wilhelminakanaal.

Projectoverzicht bij 15.03.01 Vaarwegen; realisatie

Vaarwegen Realisatie IF 15.03.01
Budget in € mlnTotaal        Oplevering
Projectomschrijvinghuidigvorigt/m 2005200620072008200920102011laterhuidigvorig
CATEGORIE 0            
 
Projecten (inter)nationaal            
Vaarweg Lemmer–Delfzijl fase 1; verbetering tot klasse Va20220184101719221923820122012
Verbeteren vaargeul IJsselmeer Amsterdam–Lemmer1616112   3  20102010
Walradarsystemen68686947631221n.v.t.n.v.t.
Projecten landsdeel Oost            
Twentekanalen verruiming (fase 1)626221208328  20102008
Vaarroute Ketelmeer (excl. EU-bijdrage)161633343   20092006
Projecten landsdeel West            
Lekkanaal, verbreding kanaalzijde en uitbreiding ligplaatsen1919838     20082007
Renovatie Noordzeesluizen IJmuiden234232213156     20072005
Walradar Noordzeekanaal1313 454    20082008
Projecten landsdeel Zuid            
Maasroute fase 1, brugverhogingen Roosteren en Echt2020893     20072007
Maasroute fase 1, voorhavens en wachtplaatsen7272693      20042004
Tweede Sluis Lith5757552      20022002
Verdrag verdieping Westerschelde, incl. natuurherstel177177165435    20082006
Zuid-Willemsvaart; renovatie middendeel klasse II59592822423   20082008
Overig            
Kleine projecten717163521    n.v.t.n.v.t.
TBBV/SBV34342644     n.v.t.n.v.t.
Totaal categorie 01 120 760115674536333529  
Begroting (IF 15.03.01)   1156745363335   

Projectoverzicht bij 15.03.02/15.05.02 Vaarwegen; planstudies

Hoofdvaarwegen Planstudie IF 15.03.02 (na tracébesluit) en IF 15.02.02 (voor Tracébesluit)
Bedragen in € mlnRaming kostenBudget       Uitvoering
Projectomschrijvingmin.max.taakstellend200620072008200920102011laterperiode
CATEGORIE 1 (na tracébesluit)           
 
Projecten landsdeel Zuid           
Bouw 4e sluiskolk Ternaaien  8  uo    2012
Maasroute, modernisering fase 2, verruiming tot klasse Vb  543       2005 e.v.
Wilhelminakanaal Tilburg  62 uo     2007–2011
Totaal categorie 1 na tracébesluit (IF 15.03.02)  613        
CATEGORIE 1 (voor tracébesluit)           
 
Tracé-/projectbesluit t/m 2007           
Projecten landsdeel Oost           
Vaarweg Meppel-Ramspol (keersluis Zwartsluis)  27–42pb pruo   2009–2012
Waal, toekomstvisie  169uo      2006–2012
Projecten landsdeel West           
Lekkanaal/3e kolk Beatrixsluis  81–93tb     uo2011–2014
Projecten landsdeel Zuid           
Zuid-Willemsvaart, gedeelte Maas–Den Dungen + afbouw Den Dungen-Veghel  313tbpruo    2008 e.v.
Zuid-Willemsvaart; vervanging sluizen 4, 5 en 6  30tn/pbuo     2007–2010
Tracé-/projectbesluit na 2006           
Projecten landsdeel Oost           
Bovenloop IJssel  42      uo2011–2013
Twentekanalen, verruiming (fase 2)  33      uo2011–2013
Projecten landsdeel West           
Amsterdam-Rijnkanaal, verwijderen keersluis Zeeburg1  14      uo2011–2013
De Zaan1  pm       2012–2014
Vaarroute Ketelmeer, fase 2  12      pb2011–2013
Projecten landsdeel Zuid           
Burgemeester Delenkanaal Oss1  pm pbuo    na 2008
Totaal categorie 1 voor tracébesluit (IF 15.05.02) 721–747        
Totaal categorie 1  1 334–1 361        

1 Rijksbijdrage is afhankelijk van onderhandelingen en planstudie.


Legenda

tn trajectnota of projectnota

tb/pb tracébesluit/projectbesluit

pr procedures rond

uo uitvoeringsopdracht (beschikking)

15.05 Verkenning en planstudie voor tracébesluit

Motivering

Onder dit programma vallen alle activiteiten die noodzakelijk zijn voor de verkenning- en planstudie activiteiten bij het hoofdvaarwegen netwerk voordat het tracébesluit genomen is. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen projecten waarvan de uitvoering start voor 2011 en projecten waarvan de uitvoering start na 2011.

Producten

Verkenningen vóór tracé-/projectbesluit

In 2007 worden de volgende Verkenningen uitgevoerd:

• De verkenning naar de 2e sluiskolk Eefde, om te bezien of uitbreiding van de kolkcapaciteit nodig is, wordt naar verwachting in het najaar van 2006 afgerond, waarna een planstudiebesluit kan worden genomen;

• Eind 2006 zullen naar verwachting ook de verkenningen naar ligplaats behoeftes op de corridors Amsterdam–Lemmer Delfzijl en de IJssel worden opgeleverd. In 2007 zullen hiervoor waarschijnlijk planstudies starten;

• In 2007 wordt een verkenning gestart naar de hoogte van de bruggen op het traject van de Maas tussen Born en de Belgische grens;

• In 2006 worden ook verkenningen uitgevoerd naar de ligplaatscapaciteit op een aantal corridors in Nederland.

Planstudieprogramma vóór tracé-/projectbesluit

Over de voortgang van het planstudieprogramma voor tracébesluit is het volgende te melden:

• in 2006 is ook de planstudie vaarweg Lemmer-Delfzijl fase 2 gestart;

• in 2007 wordt een standpunt of tracé-/projectbesluit verwacht voor de planstudies betreffende de Waal, de Zuid-Willemsvaart, de vaarweg Meppel–Ramspol (Zwartsluis), het Burgemeester Delenkanaal, de Bovenloop–IJssel, de Zaan en de 3e kolk Beatrixsluis;

de verkenning Bereikbaarheid Zuid-Oost-Brabant heeft geresulteerd in versneld onderzoek naar de no-regret maatregelen ten behoeve van de vervanging sluizen 4, 5 en 6 naar klasse IV, aanpassing Erpsebrug en bijbehorende passageplaatsen en zwaaikommen. De start van de uitvoering is voorzien in 2007, met oplevering in 2010. De startdatum is mede afhankelijk van het tijdig ter beschikking hebben van bijdragen van derden.

Projectoverzicht bij 15.05 Vaarwegen; planstudies vóór tracébesluit

Het projectoverzicht van de planstudies vóór tracebesluit is opgenomen onder onder 15.03.

Projectoverzicht bij 15.05 Vaarwegen; verkenningen

Hoofdvaarwegen Verkenningen IF 15.05.01
A. Lopende verkenningen   
LocatieProbleemReferentiekaderGereed
Landsdeel (inter)nationaal   
Grensoverschrijdende verkenning maritieme toegankelijkheid kanaalzone Gent–Terneuzen, waaronder capaciteit binnenvaartsluis TerneuzenCapaciteit en toegankelijkheid3e Memorandum van Overeenstemming Vlaanderen en Nederland2008
Verkenning Capaciteitsuitbreiding ligplaatsen Lemmer-DelfzijlCapaciteit en VeiligheidNota Mobiliteit2006
Landsdeel Oost   
Verkenning Capaciteitsuitbreiding ligplaatsen IJsselCapaciteit en VeiligheidNota Mobiliteit2006
Verkenning Sluis EefdeCapaciteitNota Mobiliteit2006
Landsdeel West   
Verkenning Capaciteitsuitbreiding ligplaatsen Amsterdam-LemmerCapaciteit en VeiligheidNota Mobiliteit2006
Verkenning Capaciteitsuitbreiding ligplaatsen Amsterdam-RijnkanaalCapaciteit en VeiligheidNota Mobiliteit2006
Verkenning Verkeerssituatie Splitsing Hollands Diep – Dordtse KilVeiligheidRisico-atlas vaarwegen2006
Landsdeel Zuid   
Verkenning Capaciteitsknelpunten bruggen Born-BelgiëCapaciteitNota Mobiliteit2007
Verkenning Capaciteitsuitbreiding ligplaatsen in de Rijn/Schelde- verbindingCapaciteit en VeiligheidNota Mobiliteit2006

Hieronder worden verkenning gepresenteerd die mogelijk tot realisatie van een infrastructureel project zullen leiden in de periode 2015–2020. Voor de periode 2015–2020 is een overzicht met potentiële knelpunten beschikbaar (mede op basis van de Nota Mobiliteit), die mogelijk op termijn tot een infrastructurele oplossing komen. Voor deze potentiële knelpunten wordt het reguliere MIT-proces (verkenning, planstudie, realisatie) doorlopen. Per knelpunt zal eerst – via een nieuwe MIT-verkenning, een bestaande planstudie waarvan de scope wordt gewijzigd of een netwerkanalyse – de nut en noodzaak van een infrastructurele oplossing worden bekeken. Vervolgens worden voor die periode prioriteiten bepaald en zal een concrete programmering worden gemaakt, die past binnen de financiële randvoorwaarden. Daar waar ten opzichte van deze algemene toelichting aanvullende dan wel andere afspraken aan de orde zijn, wordt dit toegelicht.

B. Mogelijk te starten verkenningen
LocatieProbleemToelichting
(Inter)nationaal  
Innovatieproject verkeersmanagement vaarwegen (RIS/Centrale bediening)Bereikbaarheid en veiligheid 
Landsdeel Noord  
Sluis Lemmer (kolk en ligplaatsen)Capaciteit en veiligheid 
Vaarweg Lemmer–Delfzijl (fase 2)CapaciteitDeze verkenning is een vervolg op de planstudie Lemmer–Delfzijl, fase 1.
Landsdeel Oost  
Bruggen en vaarwegprofiel TwentekanalenCapaciteit en veiligheid 
Ligplaatsen Nederrijn (Driel)Capaciteit 
Verkenning IJssel (fase 2)Capaciteit 
Landsdeel West  
Verkenning Zeepoort IJmondCapaciteitHet project Zeepoort IJmond bevond zich tot 2005 in de MIT-planstudiefase (categorie 2), waarbij verschil- lende oplossingsvarianten zijn onderzocht. Uiteindelijk is een nieuwe oplossingvariant («Grote groene Kolk») ontwikkeld. In bestuurlijk overleg is afgesproken om uiterlijk in 2008 te bezien of de groei aan de verwachtingen voldoet en welke maatregelen dan nodig zijn. De huidige MER procedure wordt daarmee (voorlopig) afgesloten.
Landsdeel Zuid  
KreekraksluizenCapaciteit Eventuele investeringen en uitvoeringstermijn zijn mede afhankelijk van afspraken met Vlaanderen, op basis van het Schelde-Rijn Verdrag.
Ligplaatsen EngelenCapaciteit en veiligheid 
Sluis St AndriesCapaciteit 
Verkenning Zuid-Willemsvaart (beperkt) klasse IVCapaciteitHet gaat hierbij om een eventuele verdere verruiming van de vaarweg naar (beperkt) klasse IV.
VolkeraksluizenCapaciteit