Direct naar (in deze pagina): inhoud, zoekveld of menu.

  • Download PDF

17. Overzicht interventies financiële sector

Sinds het najaar van 2008 heeft de overheid geïntervenieerd om het financiële stelsel gezond te houden en bij te dragen aan het herstellen van de rust op de financiële markten. Vanaf 2010 heeft de overheid ook aan Europese faciliteiten bijgedragen, in het bijzonder door het verstrekken van garanties. Deze bijlage geeft middels een aantal tabellen een overzicht van alle met de krediet- en Eurocrisis verband houdende interventies.

Tabel 17.1 geeft de kasstromen en de garanties die met de interventies gepaard gaan en de vindplaatsen ervan in de begroting IX integraal weer. Daarnaast zijn de effecten van de maatregelen op achtereenvolgens: het EMU-saldo, de EMU-schuld en de staatsschuld per thema becijferd. De kolom «telling» geeft hierbij aan welke posten bij elkaar moeten worden opgeteld.

Tabel 17.1: Budgettair overzicht interventies kredietcrisis en Europa (bedragen in € mln.)

#

Stand: MN 2019 (- = ontvangst)

Telling

2008–2016

2017

2018

2019

Bron:

 

A. Fortis/RFS/AA

           
               

1

Aanschaf ABN AMRO Group – ASR Verzekeringen – RFS Holdings (incl. Z-share en residual N-share)

 

27.955

     

IX art.3

2

waarvan relevant voor de EMU-schuld

 

27.852

     

CBS/Eurostat

3

waarvan relevant voor het EMU-saldo

 

3.088

     

CBS/Eurostat

4

Beursgang ABN AMRO Group N.V.

 

– 5.154

– 3.006

   

IX art.3

5

Beursgang a.s.r.

 

– 1.057

– 2.710

   

IX art.3

6

Overbruggingskrediet (voormalig) Fortis

 

800

0

0

0

IX art. 11

7

Renteontvangsten overbruggingskredieten (voormalig) Fortis

– 2.020

– 34

– 34

– 34

IX art. 11

8

Dividend ABN Amro Group

 

– 2.208

– 574

– 885

– 224

IX art.3

9

Dividend a.s.r.

 

– 567

– 60

– 10

 

IX art.3

10

Dividend RFS Holdings

 

– 6

     

IX art.3

11

Premieontvangsten capital relief instrument

 

– 193

     

IX art.3

12

Premieontvangsten counter indemnity

 

– 116

     

IX art.3

               
 

Verleende garanties

           

13

Capital Relief Instrument ABN-AMRO (CRI)

 

32.611

     

IX art.3

14

waarvan vervallen

 

– 32.611

     

IX art.3

15

Counter Indemnity ABN-AMRO

 

950

     

IX art.3

16

waarvan vervallen

 

– 950

     

IX art.3

               
 

Totale uitgaven minus ontvangsten

1, 4 t/m 12

17.434

– 6.384

– 929

– 258

 
 

Effect op EMU-saldo

3, 7 t/m 12

2.022

668

929

258

 
 

Effect op EMU-schuld

2, 4 t/m 12

17.331

– 6.384

– 929

– 258

 
 

Effect op staatsschuld

2, 4 t/m 12

17.331

– 6.384

– 929

– 258

 
               
 

B. SNS Reaal

           
               

17

Kapitalisatie SNS Reaal Holding N.V. (SRH)

 

300

     

IX art.3

18

Kapitalisatie SNS Reaal Bank N.V.

 

1.900

     

IX art.3

19

waarvan relevant voor het EMU-saldo

 

1.130

     

CBS/Eurostat

20

Aankoop SNS Bank N.V.

 

1.100

     

IX art.3

21

waarvan vordering SRH

 

1.598

3

2

2

IX art.3

22

waarvan inbrenging overbruggingskrediet SRH

1.100

     

IX art.3

23

Overbruggingskrediet SRH

 

0

     

IX art.3

24

Dividend SNS Bank N.V.

 

– 100

– 135

– 190

– 100

IX art.3

25

Renteontvangsten overbruggingskrediet SRH

 

– 40

     

IX art.3

26

Overheveling liquiditeit SRH

 

0

– 161

   

IX art.3

27

Resolutieheffing

 

– 1.005

       

28

Kapitalisatie Propertize

 

500

     

IX art.3

29

Verkoopopbrengst Propertize

 

– 873

     

IX art.3

30

Overdracht schuldtitels Propertize

 

– 2.355

1.750

 

600

IX art.11

31

Dividend Propertize

 

– 46

     

IX art.3

32

Premieontvangsten garantie Propertize

 

– 19

– 4

   

IX art.3

               
 

Verleende garanties

           

33

Garantieverlening VBO

 

4.166

     

IX art.3

34

waarvan vervallen

 

– 4.166

     

IX art.3

               
 

Totale uitgaven minus ontvangsten

17, 18, 20, 23 t/m 32

– 638

1.450

– 190

500

 
 

Effect op EMU-saldo

19, 24, 25, 27, 31, 32

80

139

190

100

 
 

Effect op EMU-schuld

17, 18, 20, 23 t/m 34

1.874

1.450

– 190

500

 
 

Effect op staatsschuld

17, 18, 20, 23 t/m 32

– 638

1.450

– 190

500

 
               
 

C. Kapitaalverstrekkingsfaciliteit (€ 20 mld.)

         
               

35

Verstrekt kapitaal ING

 

0

     

IX art.3

36

Verstrekt kapitaal Aegon

 

0

     

IX art.3

37

Verstrekt kapitaal SNS Reaal

 

565

     

IX art.3

38

waarvan afgeboekt

 

– 565

     

IX art.3

39

Couponrente ING

 

– 839

     

IX art.3

40

Couponrente Aegon

 

– 177

     

IX art.3

41

Couponrente SNS Reaal

 

– 38

     

IX art.3

42

Repurchase fee ING

 

– 2.692

     

IX art.3

43

Repurchase fee Aegon

 

– 910

     

IX art.3

44

Repurchase fee SNS Reaal

 

0

     

IX art.3

               
 

Totale uitgaven minus ontvangsten

35 t/m 37, 39 t/m 44

– 4.091

       
 

Effect op EMU-saldo

39 t/m 41

1.054

       
 

Effect op EMU-schuld

35 t/m 37, 39 t/m 44

– 4.091

       
 

Effect op staatsschuld

35 t/m 37, 39 t/m 44

– 4.091

       
               
 

D. Back-up faciliteit ING

           
               

45

Meerjarenverplichting aan ING

 

0

     

IX art.3

46

Alt-A-portefeuille

 

0

     

IX art.3

47

waarvan relevant voor de EMU-schuld

 

0

     

CBS/Eurostat

48

Back-upfaciliteit ING totaal:

 

– 1.455

     

IX art.3

a

waarvan funding fee (rente + aflossing)

 

21.720

     

IX art.3

b

waarvan management fee

 

204

     

IX art.3

c

waarvan portefeuilleontvangsten (rente + aflossing)

– 21.829

     

IX art.3

d

waarvan garantiefee

 

– 448

     

IX art.3

e

waarvan additionele garantiefee

 

– 479

     

IX art.3

f

waarvan additionele fee

 

– 229

     

IX art.3

g

waarvan verhandelbaarheidsfee

 

– 34

     

IX art.3

h

waarvan eenmalige uitkering

 

– 379

     

IX art.4

i

waarvan incidentele uitgave

 

19

     

IX art.3

               
 

Totale uitgaven minus ontvangsten

48

– 1.455

       
 

Effect op EMU-saldo

48 b, f, g

59

       
 

Effect op EMU-schuld

47, 48

– 1.455

       
 

Effect op staatsschuld

48

– 1.455

       
               
 

E. Garantiefaciliteit bancaire leningen

           
               

49

Premieontvangsten garanties bancaire leningen

– 1.379

     

IX art.2

50

Schade-uitkeringen

 

0

     

IX art.2

51

Garanties bancaire leningen

 

50.275

     

IX art.2

52

waarvan vervallen

 

– 50.275

     

IX art.2

               
 

Totale uitgaven minus ontvangsten

49, 50

– 1.379

       
 

Effect op EMU-saldo

49, 50

1.379

       
 

Effect op EMU-schuld

49, 50

– 1.379

       
 

Effect op staatsschuld

49, 50

– 1.379

       
               
 

F. IJsland

           
               

53

Vordering op IJsland

 

0

     

IX art.2

54

Tussenrekening «recovery oude topping up'

 

106

     

IX art.2

55

Uitkeringen depositogarantiestelsel Icesave

 

1.428

     

IX art.2

56

Uitvoeringskosten IJslandse DGS door DNB

 

1

     

IX art.2

57

Renteontvangsten lening IJsland

 

0

     

IX art.2

58

Aflossing hoofdsom lening IJsland

 

– 1.428

     

IX art.2

59

Schikking IJsland

 

– 58

       
               
 

Totale uitgaven minus ontvangsten

55 t/m 59

– 57

       
 

Effect op EMU-saldo

56, 57

48

       
 

Effect op EMU-schuld

55 t/m 59

– 57

       
 

Effect op staatsschuld

55 t/m 59

– 57

       
               
 

Totaal A t/m F

           
 

Toerekenbare rentelasten

 

9.260

344

273

246

 
 

Effect op EMU-saldo

 

– 3.091

463

846

112

 
 

Effect op EMU-schuld

 

12.223

– 4.934

– 1.119

242

 
 

Effect op staatsschuld

 

9.711

– 4.934

– 1.119

242

 
               
               

#

Stand: MN 2019

(– = ontvangst)

Telling

2008–2016

2017

2018

2019

Bron:

               
 

G. Griekenland

           
               

60

Lening aan Griekenland

 

3.199

0

0

0

IX art.4

61

Rente lening Griekenland

 

– 244

– 2

– 3

– 11

IX art.4

62

Rentevergoeding Griekenland (ANFA)

 

39

0

0

0

IX art.4

63

Teruggave winsten SMP

 

238

0

104

33

IX art.4

               
 

Totale uitgaven minus ontvangsten

60 t/m 63

3.232

– 2

101

22

 
 

Effect op EMU-saldo

61 t/m 63

– 33

2

101

22

 
 

Effect op EMU-schuld

60 t/m 63

3.232

– 2

101

22

 
 

Effect op staatsschuld

60 t/m 63

3.232

– 2

101

22

 
               
 

H. Europese instrumenten

           
               

64

Verstrekt kapitaal EFSF

 

2

0

0

0

IX art.4

65

Verstrekt kapitaal ESM

 

4.573

0

0

0

IX art.4

66

Crisisgerelateerde winst DNB

 

– 2.333

– 37

– 47

– 39

IX art.3

67

waarvan relevant voor het EMU-saldo

 

– 2.069

– 37

– 47

– 39

IX art.3

               
 

Garanties

           

68

Garantieplafond Nederland EFSF

 

34.154

0

0

0

IX art.4

a

effect verstrekte garantie op EMU-schuld:

 

10.935

0

0

0

CBS/Eurostat

b

voor Ierland

 

1.122

0

0

0

CBS/Eurostat

c

voor Portugal

 

1.675

0

0

0

CBS/Eurostat

d

voor Griekenland

 

8.138

0

0

0

CBS/Eurostat

69

Garantieverlening NL-aandeel ESM

 

35.445

0

0

0

IX art.4

70

Garantieverlening DNB i.v.m. ophoging middelen IMF

0

13.610

0

0

IX art.4

71

Garantieverlening DNB

 

5.700

0

– 5.700

0

IX art.3

72

Garantieverlening NL-aandeel EU-begroting

 

2.820

0

60

60

IX art.4

               
 

Totale uitgaven minus ontvangsten

64 t/m 66

2.242

– 37

54

– 17

 
 

Effect op EMU-saldo

67

2.069

37

– 54

17

 
 

Effect op EMU-schuld

64 t/m 66, 68a

13.177

– 37

54

– 17

 
 

Effect op staatsschuld

64 t/m 66

2.242

– 37

54

– 17

 
               
 

Totaal G t/m H

           
 

Toerekenbare rentelasten

 

724

94

87

81

 
 

Effect op EMU-saldo

 

1.312

– 55

– 141

– 64

 
 

Effect op EMU-schuld

 

16.409

– 39

54

– 17

 
 

Effect op staatsschuld

 

5.474

– 39

54

– 17

 

In tabel 17.2 staan de bezittingen en schulden die vanwege de interventies (kredietcrisis en Europa) zijn ontstaan. Balansonderdelen zijn hierbij opgenomen tegen historische aankoopprijs, conform de bepalingen van de RBV die van toepassing zijn op het onderliggende departementale jaarverslag IX. De bezittingen zijn grotendeels gefinancierd met staatsschuld (zichtbaar in tabel 17.1). Verder is er het cumulatief saldo van kosten en opbrengsten («het resultaat») dat een deel van de bezittingen financiert (vanuit tabel 17.3).

Tabel 17.2: Balans interventies (bedragen in € mln.)
 

Bezittingen

ultimo 2019

Bron:

Schulden

ultimo 2019

Bron:

ABN AMRO, a.s.r. en RFS

         
 

ABN AMRO (56,26%)

12.187

art. 3

Staatsschuld

9.372

tabel 1

 

a.s.r. (na verkoop)

0

art. 3

Cumulatief resultaat

4.787

tabel 3

 

RFS

2.642

art. 3

Vordering SRH op Staat

1.766

art. 3

 

Overbruggingskrediet ABN AMRO (voormalig Fortis)

800

art. 11

Nog te betalen schuldtitels Propertize

0

art. 11

             

SRH, SNS Holding en Propertize

   

Cumulatieve rente

11.109

tabel 3

 

Kapitalisatie SRH

300

art. 3

Cumulatieve uitvoeringskosten

67

tabel 3

 

Kapitalisatie SNS Bank

1.900

art. 3

     
 

Kapitalisatie Propertize (na verkoop)

0

art. 3

     
 

Aankoop SNS Bank

1.598

art. 3

     
             

Griekenland

         
 

Lening

3.199

art. 4

     
             

EFSF

         
 

Deelneming

2

art. 4

     
             

ESM

         
 

Deelneming

4.573

art. 4

Overige kosten en technische aansluiting

101

 
             

Totaal:

27.201

 

Totaal:

27.201

 

Tabel 17.3 geeft een overzicht van de kosten en opbrengsten van de interventies. Het resultaat betreft het jaarlijkse saldo dat op kasbasis gerealiseerd wordt. Eventuele afwaarderingen van activa worden eveneens in het resultaat meegenomen, maar pas op het moment dat deze daadwerkelijk gerealiseerd zijn. Deze behandeling wijkt af van de systematiek van het EMU-saldo.

Tabel 17.3: Overzicht toerekenbare kosten en opbrengsten (bedragen in € mln.)

Kosten en opbrengsten

2008–2016

2017

2018

2019

Cumulatief

ABN AMRO, a.s.r. en RFS

         
 

Dividend ABN AMRO, a.s.r. en RFS

2.781

634

895

224

4.534

 

Premieontvangsten Counter Indemnity ABN AMRO

116

     

116

 

Renteontvangsten overbruggingskrediet ABN AMRO

2.020

34

34

34

2.122

 

Premieontvangsten CRI ABN AMRO

193

     

193

 

Beursgang en tranches ABN AMRO

– 1.326

10

0

0

– 1.316

 

Beursgang en tranches a.s.r.

– 268

385

0

0

117

             

SNS Reaal

         
 

Couponrente SNS Reaal

38

     

38

 

Afboeking core-tier-1 securities

– 565

     

– 565

 

Dividend SNS Bank

100

135

190

100

525

 

Premieontvangsten garantie Propertize

19

4

   

23

 

Renteontvangsten overbruggingskrediet SRH

40

     

40

 

Afboeking overbruggingskrediet SRH

– 1.100

     

– 1.100

 

Resolutieheffing

1.005

     

1.005

 

Dividend Propertize

46

     

46

 

Verkoop Propertize

373

0

   

373

             

Aegon

         
 

Couponrente Aegon

177

     

177

 

Repurchase fee Aegon

910

     

910

             

ING

         
 

Couponrente ING

839

     

839

 

Repurchase fee ING

2.692

     

2.692

 

Resultaat ING Back-upfaciliteit

1.455

     

1.455

             

Griekenland

         
 

Rente en servicefee

244

2

3

11

260

 

Rentevergoeding Griekenland (ANFA)

– 39

0

0

0

– 39

 

Teruggave winsten SMP

– 238

0

– 104

– 33

– 375

             

IJsland

         
 

Topping up

– 106

     

– 106

 

Recovery topping up

106

     

106

 

Aangegroeide rente

0

     

0

 

Schikking IJsland

58

     

58

             

Europese instrumenten

         
 

Crisisgerelateerde winst DNB

2.333

37

47

39

2.456

             

Overige

         
 

Premieontvangsten garanties bancaire leningen

1.379

     

1.379

 

Overige kosten

– 61

– 2

– 3

– 1

– 67

 

Toerekenbare rentelasten op staatsschuld

– 9.984

– 438

– 360

– 327

– 11.109

             

Resultaat

3.236

801

702

48

4.787

Tot slot staan in tabel 17.4 de uitstaande garanties die in het kader van de kredietcrisis en Europa verstrekt zijn. Het cumulatieve saldo geeft de stand van de uitstaande garanties per einde 2019 weer.

Tabel 17.4: Garanties «kredietcrisis en Europa» (bedragen in € mln.)

Garanties

2008–2016

2017

2018

2019

Bron:

A. Fortis/RFS/AA

         
 

Capital Relief Instrument ABN-AMRO (CRI)

32.611

     

IX art.3

 

waarvan vervallen

– 32.611

     

IX art.3

             
 

Counter Indemnity ABN-AMRO

950

     

IX art.3

 

waarvan vervallen

– 950

     

IX art.3

             

B. SNS Reaal

         
 

Garantieverlening VBO

4.166

     

IX art.3

 

waarvan vervallen

– 4.166

     

IX art.3

             

E. Garantiefaciliteit bancaire leningen

         
 

Garanties bancaire leningen

50.275

     

IX art.2

 

waarvan vervallen

– 50.275

     

IX art.2

             

H. Europese instrumenten

         
 

Garantieplafond Nederland EFSF

34.154

0

0

0

IX art.4

 

effect verstrekte garantie op EMU-schuld:

10.935

0

0

0

CBS/Eurostat

   

voor Ierland

1.122

0

0

0

CBS/Eurostat

   

voor Portugal

1.675

0

0

0

CBS/Eurostat

   

voor Griekenland

8.138

0

0

0

CBS/Eurostat

             
 

Garantieverlening NL-aandeel ESM

35.445

0

0

0

IX art.4

 

Garantieverlening DNB i.v.m. ophoging middelen IMF

0

13.610

0

0

IX art.4

 

Garantieverlening DNB

5.700

0

– 5.700

0

IX art.3

 

Garantieverlening NL-aandeel EU-begroting

2.820

0

60

60

IX art.4

             

Totaal

78.119

13.610

– 5.640

60

 
             

Cumulatief

888.344

91.729

86.089

86.149