Direct naar (in deze pagina): inhoud, zoekveld of menu.

Rijksbegrotingsfasen
RijksbegrotingOverzichtVoorbereidingUitvoeringVerantwoording
2019
  • Begrotingsstaat
  • Najaarsnota
  • 2e suppletore
  • Financieel jaarverslag
  • Verantwoordingsbrief
  • Jaarverslag
  • Slotwet
  • Download PDF

Belangrijkste beleidsmatige mutaties

Overzicht intensiveringen Rutte III

In het Regeerakkoord «Vertrouwen in de toekomst» zijn verschillende budgettaire intensiveringsenveloppes opgenomen. De volgende tabel geeft weer welke intensiveringsmiddelen uit het Regeerakkoord zijn overgeheveld naar de EZK-begroting.

Envelop

Status

Toegevoegd aan begroting EZK (x € 1 mln)

2018

2019

2020

2021

2022

2023

B8

Cybersecurity

c

 

5,0

7,0

9,0

9,0

9,0

E23

Klimaat

b

117,0

         

E24

Intensivering SDE+ uitgaven

a

           

E26

Invoeren alternatief salderingsregeling

a

           

G37

Toegepast onderzoek

c

75,0

112,0

150,0

150,0

150,0

150,0

L105

Regionale knelpunten

c

132,0

 

25,0

     

L107

Ombouw laag- naar hoogcalorisch

a

           

L108

Gas/regiofonds Groningen

a

           
 

Totaal

 

324,0

117,0

182,0

159,0

159,0

159,0

verklaring code status:

a = nog niets toegevoegd aan EZK-begroting; middelen staan nog op Aanvullende Post

b = deels toegevoegd aan EZK-begroting, deels nog op Aanvullende Post en nog niet verdeeld

c = aandeel EZK volledig toegevoegd aan begroting; geen middelen meer op Aanvullende Post

Totaaloverzicht belangrijkste mutaties

Aansluitend een beknopte toelichting op de voornaamste mutaties ten opzichte van de stand Voorjaarsnota 2018. In geval van intensiveringen Regeerakkoord is tussen haken aangegeven welke RA-envelop het betreft.

UITGAVEN (Bedragen x € 1.000)
 

Art. nr.

2018

2019

2020

2021

2022

2023

Stand Ontwerpbegroting 2018

 

3.799.496

4.335.502

4.990.471

4.896.439

5.009.279

 

Mutaties nota van wijziging

 

– 56.211

– 48.221

– 47.260

– 47.463

– 47.163

 

Mutatie ISB (RA-E23)

 

117.000

         

Mutaties Voorjaarsnota 2018

 

265.591

70.743

90.616

95.452

78.769

 

Stand Voorjaarsnota 2018

 

4.125.876

4.358.024

5.033.827

4.944.428

5.040.885

 
               

Nieuwe mutaties:

             

PPS-toeslag (RA-G37)

2

 

26.000

40.000

47.000

50.000

 

TNO, Deltares, MARIN en NLR (RA-G37)

2

 

38.154

49.620

49.620

49.620

 

Ruimtevaart (RA-L105)

2

15.000

 

25.000

     

Invest.nl in opbouw (projectontwikkeling)

2

 

10.000

10.000

10.000

10.000

 

Invest.nl in opbouw (opstartbudget)

2

– 13.809

         

Toekomstfonds – Innovatiekredieten

3

– 15.688

– 14.188

– 13.400

– 14.300

– 4.000

 

Toekomstfonds- Innovatiekredieten (RA-G37)

3

 

14.600

15.300

12.100

13.000

 

Kasschuiven Toekomstfonds

3

– 73.501

18.317

13.570

19.052

2.960

 

Demonstratieregeling Energie Innovatie (DEI)/Carbon Capture and Storage (CCS)

4

 

– 2.100

– 9.700

– 11.500

– 10.600

 

Bijdrage aan ECN voor saneren radio-actief afval (RA-L105)

4

117.000

         

Uitfinanciering Lening ECN

4

17.370

         

Ramingsbijstelling uitkoop en verkabeling

4

– 12.440

 

6.220

6.220

   

Schade-afhandeling Groningen door RVO.nl

5

47.422

41.991

       

Kosten Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen

5

1.630

2.085

       

Schadevergoeding aan particulieren

5

42.500

57.500

       

Verschuiving van werkzaamheden van de NAM naar de NCG

5

10.000

         

Herinrichting apparaat

40

 

– 47.608

– 46.068

– 44.291

– 44.291

 

LNV-bijdrage in concern brede hogere uitgaven

40

28.900

5.800

4.800

2.400

2.400

 

Ontwikkelbudget ICT

40

 

8.200

9.500

14.500

14.500

 

Loon- en prijsbijstelling LNV

41

– 13.043

– 12.634

– 12.451

– 12.368

– 12.393

 

Nog in te vullen posten

41

   

– 11.000

– 11.000

– 11.000

 

Overige mutaties

 

110

– 17.779

– 11.902

– 16.290

– 23.274

 
               

Stand Ontwerpbegroting 2019

 

4.277.327

4.486.362

5.103.316

4.995.571

5.077.807

5.160.559

Toelichting

PPS-toeslag (RA-G37)

Deze intensivering uit de enveloppe Toegepast Onderzoek wordt ingezet om de PPS-toeslag op het inmiddels verhoogde percentage van 30% te houden en de ondersteuning van ANBI-bijdrage voort te zetten.

TNO, Deltares, MARIN en NLR (RA-G37)

Vanuit de enveloppe Toegepast Onderzoek worden extra middelen uitgetrokken voorversterking van het toegepast onderzoek bij deze instituten.

Ruimtevaart (ESA) (RA-L105)

Uit de Regio Enveloppe uit het Regeerakkoord is € 40 mln beschikbaar gesteld voor het vergroten van de aantrekkelijkheid van het terrein van ESTEC door het ontwikkelen van een internationale ontmoetingsplek en een bijdrage aan de optionele ESA-programma’s (2020–2022).

Invest-NL (projectontwikkeling)

Voor de financiering van de projectontwikkeling door Invest-NL i.o. wordt € 10 mln per jaar gereserveerd. Met deze middelen zal Invest-NL bijdragen aan het ontwikkelen van oplossingen voor generieke en specifieke financieringsknelpunten van investeringsprojecten en startende, doorgroeiende en innovatieve ondernemingen. Daarnaast wordt een contactcentrum voor financieringsvraagstukken ingericht.

Invest-NL (opstartbudget)

Het resterend opstartbudget voor Invest-NL wordt overgeheveld naar het Ministerie van Financiën in verband met de overgang van de aandeelhoudersrol van EZK naar Financiën.

Innovatiekrediet

Als gevolg van vervroegde aflossingen en gewijzigde inzichten ten aanzien van de terugbetaling van innovatiekredieten is de ontvangstenraming van het innovatiekrediet aangepast. Omdat de ontvangsten weer worden ingezet voor nieuwe kredieten, werkt dit door in de uitgavenraming en wordt deze overeenkomstig verlaagd. Door verschuivingen binnen het Toekomstfonds kan het effect van deze verlaging worden beperkt.

Innovatiekrediet (RA-G37)

Door deze intensivering uit de enveloppe Toegepast Onderzoek kan het Innovatiekrediet structureel op het niveau van € 70 mln worden opengesteld.

Kasschuiven Toekomstfonds

De middelen die in 2017 niet tot benutting zijn gekomen, zijn bij 1e suppletoire wet 2018 aan het Toekomstfonds toegevoegd. Met deze kasschuif worden deze middelen op de verschillende instrumenten (waaronder het Innovatiekrediet, de Seed Capital regeling, DVI en Vroegefasefinancering) over de jaren verdeeld in het gewenste kasritme.

Demonstratieregeling Energie Innovatie (DEI)/Carbon Capture and Storage (CCS)

De ramingen voor de budgetten DEI en opdrachten CCS zijn bijgesteld op het niveau van de benutting in de afgelopen jaren. Voor 2018 is € 12 mln aan de Topsector Energie (TSE) toegevoegd voor cofinanciering van pilotprojecten en ondersteuning van kostenstudies van afvang- opslag en gebruik van CO2 (CCS en CCU).

Bijdrage aan ECN voor saneren radio-actief afval

Uit de Regio Enveloppe uit het Regeerakkoord is € 117 mln beschikbaar gesteld voor een bijdrage in 2018 aan de kosten van het opruimen van het historisch afval en de ontmanteling van gebouwen, installaties en apparatuur in Petten.

Uitfinanciering lening ECN

In oktober 2014 is ECN/NRG een lening van € 82 mln verstrekt voor het herstelplan van de Hoge Flux Reactor. Deze lening is niet kader-relevant. De kasuitloop van deze lening via de EZ-begroting werd in de begroting en meerjarenramingen verwerkt conform de destijds bestaande verwachtingen. In de praktijk is de lening aanzienlijk trager opgenomen dan destijds voorzien. Naar huidige inzichten wordt in 2018 een bedrag van € 20 mln opgenomen uit de lening. Daarom dient het oorspronkelijk voor 2018 geraamde kasbudget van € 2,6 mln te worden aangevuld met € 17,4 mln.

Ramingsbijstelling uitkoop en verkabeling

Huiseigenaren kunnen gedurende vijf jaar een aanvraag indienen voor uitkoop. Het is echter lastig in te schatten hoeveel huiseigenaren in enig jaar een beroep hierop doen. Op basis van de huidige inzichten ten aanzien van het beroep dat huiseigenaren doen op de uitkoopregeling wordt voorzien dat eigenaren pas in latere jaren een beroep op de regeling zullen doen. Daarom wordt een ramingsbijstelling van € 12,4 mln voorgesteld, van 2018 naar resp. 2020 en 2021.

Schade-afhandeling Groningen door RVO.nl

In 2018 is een nieuwe schadeprotocol Groningen overeengekomen. Dit betekent dat het Rijk de schade door bodembeweging in het Groninger gasveld afhandelt. Aanvragen tot schadevergoedingen worden afgehandeld door de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. RVO doet de praktische uitvoering van het protocol, ter ondersteuning van de Commissie. De uitvoeringskosten van RVO worden verhaald op de NAM.

Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen

Voor de afhandeling van schademeldingen door bodembeweging in het Groninger gasveld is een Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade aangesteld. De Commissie bestaat uit twee deelcommissies. Een commissie voor de mijnbouwschade en een commissie voor de afhandeling van bezwaarschriften. De kosten die verband houden met deze commissies worden betaald door het Rijk.

Schadevergoeding aan particulieren

De TCMG besluit over schadevergoedingen aan bewoners uit Groningen die aardbevingsschade hebben als gevolg van de gaswinning. Deze schadevergoedingen worden uitbetaald door EZK en daarna volledig verhaald op de NAM, conform de hierover gemaakte afspraken.

Verschuiving van werkzaamheden van de NAM naar de NCG

In 2017 hebben de NCG, de Provincie Groningen en de bij de NCG aangesloten gemeenten (afhandelings-) werkzaamheden overgenomen van NAM als het gaat om Complexe schade, gebiedsgericht werken en versterken, en onderzoeksactiviteiten, welke werkzaamheden noodzakelijk zijn om tot oplossing van de aardbevingsgerelateerde problematiek te komen. Daarbij geldt als uitgangspunt dat de NAM de kosten van die concrete werkzaamheden op zich neemt. Daartoe heeft de NAM voor de kosten gemaakt in het jaar 2017 een bedrag van € 10 mln uitgekeerd aan EZK.

Herinrichting apparaat

Dit betreft een overboeking naar de begroting van LNV. De uitgaven bestaan uit het LNV-deel van de personele- en materiële uitgaven voor de dienstonderdelen die samen worden gedeeld met het Ministerie van EZK (onder andere de directies Bedrijfsvoering en Wetgeving en Juridische Zaken, Kamerstuk 34 775, nr. 138). Het budgettaire beslag van deze onderdelen slaat volgens een verdeelsleutel neer op beide begrotingen. Ook worden middelen overgeheveld van de begroting van EZK naar de begroting van LNV voor enkele specifieke taken.

LNV-bijdrage in concernbrede hogere uitgaven

Dit betreft het aandeel van LNV in concern brede problematiek van voormalig EZ. Voor 2018 bestaat dit onder andere uit een extra bijdrage aan het agentschap DICTU van € 18,1 mln ten behoeve van diverse ICT-ontwikkelingen bij de organisatieonderdelen van EZK en LNV. Dit wordt onder meer ingezet voor additionele capaciteit voor informatiebeveiliging (€ 4,1 mln) en hogere projectkosten van de Cloudwerkplek (€ 8,7 mln). Ook betreft dit een structurele bijdrage aan de uitgaven inzake de invoering van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) (€ 5,8 mln in 2018) en een toevoeging (€ 5,0 mln) ten behoeve van de opdracht aan het Inkoop Uitvoering Centrum (IUC).

Ontwikkelbudget ICT

EZK heeft de afgelopen jaren telkens incidenteel middelen vrijgemaakt voor verschillende zaken op ICT-vlak. Bijvoorbeeld vernieuwings- of vervangingsactiviteiten (zoals de Cloudwerkplek) of investeringen die nodig zijn om te voldoen aan nieuwe regelgeving (zoals voor de Algemene Verordening Gegevensbescherming en op het gebied van informatie beveiliging). Vanaf 2019 is een structureel budget vrijgemaakt binnen de EZK-begroting, om de noodzaak voor incidentele ingrepen zoveel mogelijk te beperken.

Loon- en prijsbijstelling LNV

De bij 1e suppletoire wet 2018 ontvangen loon- en prijsbijstelling voor LNV is naar de begroting van LNV overgeheveld.

Nog in te vullen posten

Het tekort bij het onderdeel «Nog te verdelen» wordt bij 1e suppletoire begroting 2019 ingevuld. Het betreft een taakstellende reeks die is gereserveerd als dekking voor problematiek van het voorjaar 2018. Deze problematiek bestaat voornamelijk uit de uitbreiding van de klimaat- en energiedirecties, de versterking van de organisatie van SodM en het op orde brengen van de informatiebeveiliging.

ONTVANGSTEN (Bedragen x € 1.000)
 

Art. nr.

2018

2019

2020

2021

2022

2023

Stand Ontwerpbegroting 2018 (inclusief NvW)

 

3.441.801

4.004.686

4.580.518

4.485.967

4.595.389

 

Mutaties nota van wijziging

 

222.500

222.500

325.500

490.500

362.500

 

Mutaties Voorjaarsnota 2018

 

– 125.264

– 206.356

– 305.966

– 356.001

– 908.632

 

Stand Voorjaarsnota 2018

 

3.539.037

4.020.830

4.600.052

4.620.466

4.049.257

 
               

Nieuwe mutaties:

             

Innovatiekrediet

3

– 15.688

– 14.188

– 13.400

– 14.300

– 4.000

 

ETS-ontvangsten

4

226.000

76.000

76.000

76.000

76.000

 

Verschuiving raming Aardgasbaten

4

 

– 1.650.000

– 1.550.000

– 1.400.000

– 800.000

 

Verschuiving raming Aardgasbaten

5

 

1.650.000

1.550.000

1.400.000

800.000

 

Aanpassing raming Aardgasbaten

4/5

100.000

0

– 100.000

– 250.000

50.000

 

Verschuiving werkzaamheden van de NAM naar de NCG

5

10.000

         

Schade-afhandeling door RVO.nl

5

47.422

41.991

       

Schadevergoeding aan particulieren

5

42.500

57.500

       

Overige mutaties

 

3.396

– 2.286

– 2.286

– 2.293

– 2.286

 

Stand Ontwerpbegroting 2019

 

3.952.667

4.179.847

4.560.366

4.429.873

4.168.971

4.120.999

Toelichting

Innovatiekrediet

De verlaging van de ontvangstenraming is het gevolg van vervroegde aflossingen in de afgelopen jaren die nu zorgen voor minder ontvangsten dan oorspronkelijk geraamd en daarnaast gewijzigde inzichten in de terugbetaling van innovatiekredieten. Het streefcijfer van ten minste 60% revolverendheid voor Innovatiekredieten blijft nog steeds uitgangspunt.

ETS-ontvangsten (Emissions Trading System)

De ETS-ontvangsten komen voort uit de veiling van ETS-rechten, die sinds de vorige raming in prijs zijn gestegen. Vanaf 2019 daalt het aantal rechten dat wordt geveild, waardoor de mutatie voor 2019 lager is dan die voor 2018.

Verschuiving raming aardgasbaten (artikelen 4 en 5)

Op basis van Motie Nijboer (Kamerstuk 38 149) presenteert EZK voortaan alle activiteiten betreffende gaswinning, schade, versterken en de toekomst van Groningen op één begrotingsartikel. Met deze mutatie wordt de ontvangstenraming conform stand Voorjaarsnota 2018 van de aardgasbaten (Groningerveld en andere velden) met ingang van 2019 verschoven van artikel 4 naar artikel 5.

Aanpassing raming Aardgasbaten (artikelen 4 en 5)

Op 29 maart 2018 besloot het kabinet de gaswinning in Groningen op zo kort mogelijke termijn volledig te beëindigen (Kamerstuk 33 529, nr. 457). In de Voorjaarsnota 2018 is reeds inzicht gegeven in het budgettaire effect van dit besluit (Kamerstuk 34 960, nr. 1). In de begroting 2019 wordt dit beeld aangevuld op basis van de meest recente inzichten. Hierbij is het basispad voor de afbouw van de winning in Groningen van 29 maart jl. leidend. Daarnaast zijn in de gasbaten de meest recente prijzen doorberekend en is het nieuwe Akkoord op Hoofdlijnen met Shell en ExxonMobile verwerkt, wat gevolgen heeft voor de verdeling van de baten en lasten die samenhangen met de gaswinning in Groningen (Kamerstuk 33 529, nr. 493). Per saldo dalen de gasbaten door al deze ontwikkelingen sterker dan in de Voorjaarsnota 2018 werd voorzien.

Omdat de gasbaten vanaf de begroting 2019 worden gepresenteerd op artikel 5, worden mutaties van de gasbaten die 2018 raken nog op artikel 4 weergegeven.

Verschuiving werkzaamheden van de NAM naar de NCG

In 2017 heeft de NCG werkzaamheden overgenomen van de NAM welke noodzakelijk zijn om de aardbevingsgerelateerde problematiek op te lossen. De NAM neemt de kosten voor deze werkzaamheden op zich en heeft daartoe de gemaakte kosten van € 10 mln in 2017 aan EZK uitgekeerd.

Schade-afhandeling Groningen door RVO.nl

Aanvragen tot schadevergoeding door bodembeweging in het Groningergasveld worden afgehandeld door de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. RVO doet de praktische uitvoering van het protocol ter ondersteuning van de Commissie. De uitvoeringskosten van RVO worden verhaald op de NAM.

Schadevergoeding aan particulieren

De TCMG besluit over schadevergoedingen aan bewoners uit Groningen die aardbevingsschade hebben als gevolg van de gaswinning. Deze schadevergoedingen worden uitbetaald door EZK en daarna volledig verhaald op de NAM.